Wanneer moet je als fietser naar een sportpodotherapeut?

CYCLOsportive spoke with podiatrist Annette Bentink, affiliated with the Jeroen Bosch Hospital Sports Medical Center, to answer this question.

CyclingFit XL is a support program for all cyclists, gravel riders, and mountain bikers, from recreational cyclists to (semi-)professionals. Healthy exercise and performance on the bike for everyone—that's the goal! With the Wielerfit XL team, the Sports Medical Center of the Jeroen Bosch Hospital offers optimal care, advice, and support for cyclists at every level. We spoke with Annette Bentink, Director and Sports Podiatrist at Podotherapie in Beweging, wanneer de podotherapeut door fietsers geraadpleegd moet worden.klachten bij fietsers.

Fietsen is een prachtige sport, maar langdurige ritten kunnen soms ongemakken veroorzaken in voeten, enkels, knieën, heupen of onderrug. Veel fietsers negeren kleine pijntjes, terwijl deze klachten vaak signalen zijn dat er iets niet goed gaat in de basis van je trapbeweging: je voeten en onderbenen. Een sportpodotherapeut kan hierbij uitkomst bieden.

Signalen dat het tijd is voor een afspraak

Een bezoek aan een sportpodotherapeut is zeker aan te raden als je één of meerdere van de volgende klachten ervaart:

• Terugkerende of aanhoudende pijn in de voet, enkel, knie, heup of onderrug, vooral tijdens of na het fietsen.
• Tintelingen, een doof gevoel of kramp in de voeten bij langere ritten, wat kan wijzen op beknelling of een verkeerde drukverdeling.
• Knel- of drukgevoel in wielerschoenen, zelfs als de schoenmaat correct is – vaak een teken van verkeerde pasvorm of plaatjesafstelling.
• Problemen met trapbeweging of stabiliteit op de pedalen, waardoor de kracht niet optimaal wordt overgebracht.
• Klachten die ontstaan na het wisselen van schoenen, pedalen of schoenplaatjes, of na een bikefitting.
• Terugkerende blessures ondanks aanpassingen in houding of materiaal, wat kan duiden op een onderliggende biomechanische oorzaak.

Kortom: als je klachten hebt die je fietsplezier beperken of je prestaties negatief beïnvloeden, en je vermoedt dat je voeten of houding daarin een rol spelen, is het verstandig een sportpodotherapeut in te schakelen.

Waarom een sportpodotherapeut?

Een sportpodotherapeut kijkt niet alleen naar de klacht zelf, maar analyseert het gehele bewegingspatroon en hoe de belasting op het lichaam verdeeld wordt tijdens het fietsen. Hierdoor kunnen klachten worden aangepakt voordat ze terugkeren of zich verplaatsen naar andere delen van het lichaam. Dit maakt een sportpodotherapeut tot een waardevolle partner voor zowel beginnende als ervaren fietsers.

Oefeningen om voeten en onderbenen sterker te maken

Naast professionele begeleiding kun je zelf ook veel doen om klachten te voorkomen. Sterke en soepele voeten en onderbenen zorgen voor een efficiënte krachtoverdracht en verminderen de kans op blessures. Hieronder een aantal oefeningen die je 2–3 keer per week kunt doen:

1. Kuitversterking: Kuitheffen op één been, met of zonder gewicht. Dit ondersteunt de trapbeweging en beschermt de achillespees.
2. Voetboog activeren (short foot exercise): Trek de voetboog licht op zonder de tenen te krullen. Versterkt de kleine voetspieren en voorkomt doorzakken van de voet.
3. Teenkrul met handdoek: Krul een handdoek naar je toe met je tenen. Verbetert de controle en kracht van voetspieren en tenen.
4. Enkelmobiliteit verbeteren: Dynamische rek van de enkel naar voren over de tenen, bijvoorbeeld door de knie naar de muur te bewegen. Goede mobiliteit voorkomt compensaties elders in het lichaam.
5. Balansoefeningen op één been: Sta op één been (eventueel op een wiebelkussen) en maak kleine kniebuigingen. Trainen van stabiliteit en proprioceptie.

Praktische tips voor blessurepreventie

• Draag schoenen met voldoende ruimte bij de voorvoet om drukplekken en tintelingen te voorkomen.
• Laat je schoenplaatjes goed afstellen; een verkeerde positie kan klachten veroorzaken in voeten, knieën of heupen.
• Wissel regelmatig van houding tijdens lange ritten om doorbloeding en drukverdeling te stimuleren.
• Rek je kuiten en voetzolen na het fietsen, zeker bij stijfheid of neiging tot kramp.
• Gebruik een foamroller voor de kuiten en onderbenen om spanning los te maken.

Finally

Bij terugkerende of aanhoudende klachten is het verstandig een sportpodotherapeut te raadplegen. Die kan beoordelen of er sprake is van overbelasting, verkeerde houding of drukverdeling – en indien nodig advies geven over zooltjes, schoenen of verdere behandeling. Zo blijf je niet alleen pijnvrij, maar kun je optimaal genieten van iedere rit, van korte tochten in Nederland tot meerdaagse avonturen.

Podotherapie in Beweging works together with CyclingFit XL and the Sports Medical Center of the Jeroen Bosch Hospital. Cyclists can make an appointment directly or be referred by a physiotherapist, sports physician, or chiropractor.

Annette Bentink
Age: 43 Years
Occupation: Sports podiatrist since 2011
Background: Have always been sporty, played korfball for 25 years as a youth, then half marathons, ¼ triathlon, cycling and mountain bike tours up to the Africa Classic. 
How many hours per week do you spend on your bike: 5.5 hours per week at the moment until a new goal is set, then this will increase again.